Kapsułki dojelitowe (gastroodporne) to postać leku zaprojektowana tak, aby nie uwalniać substancji czynnej w żołądku, lecz dopiero w jelicie. Osiąga się to przez zastosowanie otoczki/obudowy, której rozpuszczanie jest zależne od pH: w kwaśnym środowisku żołądka pozostaje ona nienaruszona, a w wyższym pH jelita ulega rozpuszczeniu i umożliwia uwolnienie leku.
Odpowiedź "drażnią błonę śluzową żołądka" jest poprawna, ponieważ jedną z typowych przesłanek wyboru postaci dojelitowej jest ochrona żołądka przed działaniem drażniącym substancji czynnej. Jeżeli lek uwalniałby się w żołądku, mógłby powodować dyskomfort, nudności, ból lub miejscowe uszkodzenie błony śluzowej. Przeniesienie miejsca uwalniania do jelita ogranicza ten kontakt.
Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe lub mylące?
- "wchłaniają się w żołądku" – postać dojelitowa z definicji opóźnia uwalnianie w żołądku, więc nie jest dobierana po to, by wspierać wchłanianie właśnie tam. Nawet jeśli jakaś substancja mogłaby się wchłaniać w żołądku, to otoczka gastroodporna zwykle temu przeszkadza.
- "nie ulegają rozkładowi w żołądku" – to stwierdzenie może być logicznie niespójne z celem powlekania: postać dojelitowa jest szczególnie przydatna, gdy substancja mogłaby ulegać degradacji w kwaśnym środowisku i chcemy ją przed tym chronić. Sam fakt, że lek nie rozkłada się w żołądku, nie jest typową przesłanką do stosowania otoczki dojelitowej.
- "ulegają rozkładowi w zasadowym pH" – to odwrotność typowej idei. Skoro kapsułka ma uwalniać lek w jelicie (wyższe pH), to nie wybiera się tej postaci dla substancji, która miałaby się tam rozkładać; byłoby to niekorzystne dla skuteczności terapii.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz "dolelitowe/gastroodporne", myśl o dwóch głównych celach: ochrona żołądka przed lekiem oraz ochrona leku przed kwaśnym sokiem żołądkowym. Następnie sprawdź, które odpowiedzi są zgodne z tą logiką.
