KWALIFIKACJA EKA5 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 19.
W styczniu 2015 r. wynagrodzenie brutto pracownika wyniosło 3 900,00 zł, w tym wynagrodzenie za czas przepracowany 2 000,00 zł oraz wynagrodzenie za czas choroby 1 900,00 zł. Ile wyniosą składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracownika?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Składki społeczne finansowane przez pracownika liczy się od podstawy, którą stanowi tylko wynagrodzenie za czas przepracowany.
Wynagrodzenie chorobowe nie wchodzi do podstawy składek społecznych, więc liczymy: 2 000,00 zł × 13,71% = 274,20 zł (po zaokrągleniu do 1 gr).

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano wynagrodzenie brutto 3 900,00 zł, ale składa się ono z dwóch części: 2 000,00 zł za czas przepracowany oraz 1 900,00 zł wynagrodzenia za czas choroby. Kluczowe jest ustalenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne finansowanych przez pracownika.

1) Ustalenie podstawy
Do podstawy składek społecznych przyjmujemy wyłącznie wynagrodzenie za czas przepracowany. Wynagrodzenie chorobowe (za okres niezdolności do pracy) nie zwiększa podstawy składek społecznych, dlatego kwoty 1 900,00 zł nie uwzględniamy w tym obliczeniu.

2) Stawka składek finansowanych przez pracownika
Łączna stopa składek społecznych po stronie pracownika wynosi 13,71% (emerytalna, rentowa i chorobowa). Zatem obliczamy: 2 000,00 zł × 13,71% = 274,20 zł.

3) Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 534,69 zł to wynik policzenia 13,71% od całego 3 900,00 zł. To typowy błąd polegający na oskładkowaniu także wynagrodzenia chorobowego.
  • 740,34 zł sugeruje użycie innej stopy procentowej lub doliczenie dodatkowych obciążeń, które nie są składkami społecznymi finansowanymi przez pracownika.
  • 260,49 zł wskazuje na zastosowanie błędnej stawki (np. pominięcie części składek) albo na błędne wyliczenie procentu/zaokrąglenia.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się choroba, zawsze sprawdź osobno: co wchodzi do składek społecznych, a co tylko do zdrowotnej. Najpierw ustal podstawę, dopiero potem licz procent.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Do podstawy składek społecznych (emerytalnej, rentowej i chorobowej) przyjmuje się część wynagrodzenia za czas przepracowany. Wynagrodzenie za czas choroby nie zwiększa tej podstawy, więc trzeba rozdzielić składniki wypłaty i liczyć składki tylko od "pracy".
Wynagrodzenie chorobowe dotyczy okresu niezdolności do pracy, dlatego jest traktowane inaczej niż zapłata za wykonaną pracę. W praktyce kadrowo-płacowej nie wlicza się go do podstawy składek społecznych, choć może mieć znaczenie dla innych potrąceń (np. zdrowotnych).
Krok 1: wyodrębnij kwotę za czas przepracowany (to podstawa).
Krok 2: pomnóż ją przez 13,71%.
Krok 3: zaokrąglij do 1 grosza. Części chorobowej nie doliczasz do podstawy składek społecznych.
Po stronie pracownika (potrącane z wynagrodzenia) są zwykle składki: emerytalna, rentowa i chorobowa. Ich suma daje 13,71% podstawy. W zadaniach egzaminacyjnych często podaje się tę sumę, aby policzyć łączną kwotę potrącenia.
Nie. Najpierw trzeba ustalić, co jest podstawą składek społecznych. Gdy w wypłacie pojawia się np. wynagrodzenie chorobowe, nie można liczyć 13,71% od całej kwoty brutto. Egzamin często sprawdza właśnie umiejętność wyłączenia tej części.
Taki wynik powstaje zwykle wtedy, gdy ktoś automatycznie liczy 13,71% od całego wynagrodzenia brutto (bez rozdzielenia składników). To klasyczny błąd "oskladkowania wszystkiego", typowy przy zadaniach z chorobą lub innymi wyłączeniami z podstawy.
Wynagrodzenie chorobowe jest wypłacane przez pracodawcę za część okresu choroby, a zasiłek chorobowy jest świadczeniem z ubezpieczenia chorobowego (zwykle wypłacanym przez ZUS). W praktyce płacowej oba świadczenia nie są podstawą składek społecznych pracownika.
Wynik składki podaje się w złotych i groszach, zwykle po zaokrągleniu do 1 grosza. Najlepiej liczyć na liczbach z dokładnością co najmniej do 4 miejsc po przecinku i dopiero na końcu zaokrąglić wynik do dwóch miejsc (groszy).
Nie. Składki społeczne i zdrowotna mają inne zasady podstawy i potrąceń. W podobnych zadaniach łatwo je pomylić: wynagrodzenie chorobowe nie jest podstawą składek społecznych, ale w praktyce może podlegać rozliczeniom zdrowotnym. Na egzaminie czytaj uważnie, o jakie składki pytają.
Ćwicz schemat: identyfikacja składników wypłaty → wybór podstawy → dobór stawki → obliczenie i zaokrąglenie. Rozwiązuj zadania, w których część wynagrodzenia jest wyłączona z podstawy składek społecznych, bo to najczęstszy "punkt kontrolny" na arkuszach.
info

Statystycznie 54% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych – art. 18 ust. 1 (podstawa wymiaru składek dla pracowników); szczegółowy identyfikator Dz.U. nie został podany w danych wejściowych

Materiały:

  • Podręcznik/kompendium z kadr i płac (rozdziały: lista płac, choroba, ZUS)
  • Instrukcje i poradniki ZUS dotyczące podstawy wymiaru składek (sekcja: pracownicy)
  • Zestawy zadań maturalno-egzaminacyjnych z naliczania płac (składki społeczne i zdrowotne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego