KWALIFIKACJA EKA1 - STYCZEŃ 2014 (test 2)

PYTANIE NR 27.
W świetle powołanego przepisu Kodeksu postępowania administracyjnego prawo odmowy zeznań w charakterze świadka w toczącym się postępowaniu administracyjnym nie przysługuje
Ilustracja przedstawia fragment tekstu z Kodeksu postępowania administracyjnego, który dotyczy prawa odmowy zeznań w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawo odmowy zeznań świadka w postępowaniu administracyjnym przysługuje tylko osobom wskazanym w przepisie (katalog relacji rodzinnych i opiekuńczych). "Szwagier strony" to powinowaty, który co do zasady nie mieści się w tym katalogu, dlatego wskazana odpowiedź jest właściwa.

Pełne wyjaśnienie:

W postępowaniu administracyjnym świadek co do zasady ma obowiązek złożyć zeznania, ale ustawodawca przewiduje wyjątek chroniący relacje rodzinne oraz określone więzi prawne. Uprawnienie do odmowy zeznań nie działa "dla każdego krewnego", lecz dla ściśle wskazanych osób.

Odpowiedź "szwagrowi strony" jest poprawna, ponieważ szwagier jest relacją wynikającą z powinowactwa. W typowym ujęciu przepisów o odmowie zeznań chroniony jest węższy krąg osób niż potoczne rozumienie "rodziny", a powinowaci dalszego stopnia (jak szwagier) nie są objęci uprawnieniem wprost. Dlatego w takim zestawie odpowiedzi to właśnie ta relacja wskazuje osobę, której prawo odmowy zeznań nie przysługuje.

  • Odpowiedź "rodzeństwu strony" jest nieprawidłowa, bo rodzeństwo należy do podstawowych relacji rodzinnych, które przepisy zwykle obejmują ochroną w zakresie odmowy zeznań.
  • Odpowiedź "małżonkowi strony" jest nieprawidłowa, bo małżonek jest klasycznym przykładem osoby, dla której ustawodawca przewiduje ochronę więzi rodzinnej, w tym możliwość odmowy zeznań.
  • Odpowiedź "prawnemu opiekunowi strony" jest nieprawidłowa w logice pytania, ponieważ relacja opieki (jako więź prawna) bywa traktowana przez przepisy jako szczególnie chroniona i może być podstawą uprawnienia ochronnego świadka.

Wskazówka egzaminacyjna: przy takich pytaniach warto rozróżniać pokrewieństwo (np. rodzeństwo) od powinowactwa (np. szwagier) oraz pamiętać, że katalog osób uprawnionych jest zamknięty i nie obejmuje automatycznie wszystkich "bliskich" w sensie potocznym.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To uprawnienie świadka, aby nie składać zeznań w sprawie, gdy zachodzą określone w przepisach relacje (np. rodzinne lub inne szczególne więzi prawne). Nie jest to zasada ogólna dla wszystkich, lecz wyjątek, który działa tylko w przypadkach przewidzianych w ustawie.
Szwagier to relacja wynikająca z powinowactwa, a przepisy zwykle chronią tylko wskazany, węższy krąg osób. Potoczne poczucie "bliskości rodzinnej" nie wystarcza: liczy się to, czy dana relacja mieści się w zamkniętym katalogu uprawnionych do odmowy.
Pokrewieństwo wynika ze wspólnego pochodzenia (np. rodzeństwo). Powinowactwo wynika z małżeństwa (np. teściowie, szwagier). W zadaniach o prawach świadka często kluczowe jest, że przepisy różnie traktują te relacje, więc nie można ich utożsamiać.
W typowych regulacjach procesowych małżonek jest objęty ochroną i może korzystać z prawa odmowy zeznań, jeśli przepis tak stanowi. Na egzaminie należy pamiętać, że jest to wyjątek od obowiązku zeznawania i działa w granicach wyraźnie wskazanych w ustawie.
Rodzeństwo jest klasycznym przykładem relacji rodzinnej, która bywa objęta uprawnieniem do odmowy zeznań, o ile dany przepis obejmuje tę kategorię osób. W pytaniach testowych rodzeństwo najczęściej zalicza się do kręgu osób chronionych.
Opiekun prawny to więź prawna, a nie rodzinna. W zależności od brzmienia przepisu może ona wpływać na możliwość odmowy zeznań. Na egzaminie warto rozpoznać, że opieka/kuratora to kategorie "prawne", które czasem są wprost wymieniane w katalogu wyjątków.
Najczęściej myli się powinowactwo z pokrewieństwem oraz zakłada, że "każdy bliski" ma prawo odmowy. Drugi błąd to ignorowanie faktu, że katalog uprawnionych jest zamknięty. Pomaga szybkie ustalenie, czy relacja jest z urodzenia, czy z małżeństwa.
Co do zasady przed odebraniem zeznań organ powinien poinformować świadka o przysługujących mu prawach i obowiązkach, w tym o możliwości odmowy zeznań, jeśli zachodzą ustawowe przesłanki. Brak pouczenia może wpływać na ocenę prawidłowości czynności dowodowej.
Skup się na rozdziałach o dowodach: kto może być świadkiem, kiedy można odmówić zeznań, kiedy można odmówić odpowiedzi na pytanie oraz jakie są obowiązki świadka. Dobrą metodą jest robienie fiszek z relacjami: małżonek, krewni, powinowaci, opieka.
Nie. Wezwanie świadka i stawiennictwo to co innego niż obowiązek złożenia zeznań. Świadek może być wezwany, ale jeśli spełnia przesłanki ustawowe, może odmówić składania zeznań (lub odmówić odpowiedzi na konkretne pytanie), zgodnie z pouczeniem organu.
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Prawo odmowy zeznań świadka w postępowaniu administracyjnym przysługuje tylko osobom wskazanym w przepisie (katalog relacji rodzinnych i opiekuńczych)."

Źródła:

  • Kodeks postępowania administracyjnego – przepisy dotyczące dowodów i świadków (prawo odmowy zeznań), tekst jednolity (brak wskazania jednostki redakcyjnej w treści zadania)

Materiały:

  • Tekst jednolity Kodeksu postępowania administracyjnego (dział o dowodach/świadkach)
  • Komentarze i opracowania dydaktyczne do postępowania administracyjnego (rozdziały: świadek, odmowa zeznań)
  • Materiały szkoleniowe do kwalifikacji EKA.1 dotyczące obsługi klienta i prowadzenia spraw administracyjnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego