KWALIFIKACJA CHM2 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 18.
Z karty charakterystyki substancji niebezpiecznej wynika, że tlenek etylenu jest gazem skrajnie łatwopalnym, toksycznym i drażniącym. Tworzy mieszaniny wybuchowe z powietrzem. Którymi naklejkami powinien być oznaczony tlenek etylenu przeznaczony do transportu?
Ilustracja przedstawia cztery różne oznaczenia, które mogą być stosowane do etykietowania substancji niebezpiecznych, takich
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Nalepka "płomień" z cyfrą 2 jest stosowana do oznaczania gazów łatwopalnych w transporcie. Opis wskazuje na gaz skrajnie łatwopalny, tworzący z powietrzem mieszaniny wybuchowe, więc właściwe jest ostrzeżenie przed zapłonem/pożarem. Cyfra 2 identyfikuje klasę gazów.

Pełne wyjaśnienie:

W transporcie towarów niebezpiecznych stosuje się nalepki ostrzegawcze (placardy), które są powiązane z klasami zagrożeń transportowych. Opis w zadaniu podkreśla, że tlenek etylenu jest gazem skrajnie łatwopalnym i że tworzy mieszaniny wybuchowe z powietrzem. Taki opis jednoznacznie wskazuje na konieczność oznaczenia zagrożenia łatwopalnością w transporcie.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "Płomień z numerem 2.". Symbol płomienia ostrzega o wysokim ryzyku zapłonu (np. od iskry, gorącej powierzchni czy wyładowania elektrostatycznego), a cyfra 2 informuje, że jest to nalepka dotycząca gazów. W praktyce pomaga to pracownikom logistyki i służbom ratowniczym natychmiast rozpoznać, że mają do czynienia z gazem, który może gwałtownie się zapalić.

  • Odpowiedzi pokazujące nalepki dla materiałów wybuchowych są nieadekwatne: "mieszanina wybuchowa z powietrzem" nie oznacza, że substancja należy do klasy materiałów wybuchowych; chodzi o możliwość wybuchu mieszaniny gaz–powietrze po zapłonie.
  • Odpowiedzi odpowiadające wyłącznie substancjom trującym nie spełniają intencji pytania, które akcentuje przede wszystkim cechę "skrajnie łatwopalny gaz" oraz zagrożenie zapłonem i wybuchem mieszaniny.
  • Odpowiedzi odpowiadające substancjom żrącym lub innym klasom (np. utleniającym) również są niezgodne z opisem: nie wynikają one wprost z przytoczonych cech (łatwopalność gazu i tworzenie mieszanin wybuchowych).

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach tego typu najpierw ustal, czy pytanie dotyczy karty charakterystyki (piktogramy CLP) czy transportu (nalepki/klasy transportowe). Następnie wybierz nalepkę zgodną z dominującym zagrożeniem opisanym w treści i rozpoznaj ją po symbolu oraz numerze klasy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To oznaczenie ostrzegające przed gazem łatwopalnym. Płomień wskazuje ryzyko zapłonu, a cyfra 2 odnosi się do klasy gazów w systemie transportowym. Taka nalepka informuje, że ładunek może się zapalić od iskry, ciepła lub wyładowań elektrostatycznych.
To dwa różne systemy komunikacji zagrożeń. Karta charakterystyki opisuje zagrożenia dla użytkowania chemikaliów (CLP/GHS), a transport ma własne klasy i nalepki ostrzegawcze. Na egzaminie łatwo popełnić błąd, przenosząc piktogramy "1:1" na transport zamiast rozpoznać klasę transportową.
Najbardziej pomocne są dane o stanie skupienia (gaz/ciecz), łatwopalności, toksyczności i reaktywności oraz część SDS dotycząca transportu. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle wystarczy wskazać dominujące zagrożenie, np. "skrajnie łatwopalny gaz".
Nie. Taki zapis najczęściej oznacza, że po zmieszaniu z powietrzem i zapłonie może dojść do wybuchu mieszaniny (typowe dla wielu gazów i par cieczy). To nie jest to samo co klasyfikacja jako materiał wybuchowy, która dotyczy substancji zdolnych do wybuchu bez udziału powietrza.
Sygnałem są sformułowania typu: "przeznaczony do transportu", "nalepki", "oznaczenie przesyłki". Wtedy należy myśleć o nalepkach transportowych i klasach zagrożeń, a nie o znakach BHP w zakładzie czy samych piktogramach CLP na etykiecie produktu.
Najczęściej: (1) wybór piktogramu CLP zamiast nalepki transportowej, (2) wybór "wybuchowy" tylko przez słowo "wybuchowe" w opisie, (3) pomijanie stanu skupienia (gaz) i numeru klasy, (4) kierowanie się kolorem, a nie symbolem i cyfrą na nalepce.
Najczęściej podczas przyjęcia dostawy (kontrola zgodności przesyłki), przed załadunkiem z magazynu oraz przy przekazywaniu ładunku przewoźnikowi. Operatorzy i służby magazynowe weryfikują wtedy, czy opakowanie/pojemnik jest oznakowany zgodnie z wymaganiami dla danego zagrożenia.
Kluczowy jest symbol i cyfra klasy. Dla gazów łatwopalnych widoczny jest płomień oraz oznaczenie klasy gazów. Inne nalepki dla gazów mogą wskazywać np. toksyczność lub własności utleniające; różnią się piktogramem, a czasem także barwą tła.
Nie zawsze. W praktyce mogą występować sytuacje, gdy oprócz głównego zagrożenia oznacza się także zagrożenia dodatkowe. Na egzaminie jednak często pytanie jest skonstruowane tak, by wskazać jedną, najbardziej pasującą nalepkę do opisu (np. "skrajnie łatwopalny gaz").
Najlepiej pracować z tablicą nalepek: ucz się parami symbol + znaczenie oraz symbol + typ substancji (gaz, ciecz, stałe). Rób fiszki i ćwicz na krótkich opisach jak w SDS. Dodatkowo zapamiętaj numery klas (np. że 2 dotyczy gazów) i kojarz je z piktogramami.
info

Około 36% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. bardzo trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że nalepka "płomień" z cyfrą 2 jest stosowana do oznaczania gazów łatwopalnych w transporcie.

Źródła:

  • PubChem, "Ethylene oxide", sekcja "Hazards" oraz "Safety and Hazards" (CID 174), https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/Ethylene-oxide - dostęp 2026-02-27
  • ECHA, "Ethylene oxide - Substance Infocard", sekcje dotyczące klasyfikacji i oznakowania, https://echa.europa.eu/substance-information/-/substanceinfo/100.000.769 - dostęp 2026-02-27
  • UNECE, "Recommendations on the Transport of Dangerous Goods – Model Regulations", część dotycząca klas zagrożeń i nalepek (Class 2), https://unece.org/transport/dangerous-goods/model-regulations - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe z zakresu transportu towarów niebezpiecznych (oznaczenia i nalepki ostrzegawcze)
  • Karty charakterystyki (SDS) – ćwiczenia w identyfikacji zagrożeń i sekcji dotyczących transportu
  • Tablice poglądowe nalepek ostrzegawczych stosowanych w transporcie (klasy zagrożeń)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego