Tolerancja wymiarowa na rysunku technicznym określa, w jakich granicach może mieścić się wymiar rzeczywisty wykonanej części w stosunku do wymiaru nominalnego. Dzięki temu producent i kontrola jakości wiedzą, kiedy detal jest jeszcze zgodny z wymaganiami, a monter ma pewność, że element będzie się prawidłowo składał z innymi częściami (wymienność i poprawna praca węzła).
Stwierdzenie "tolerancja wymiarowa określa dopuszczalne odchylenia od nominalnego wymiaru części" jest prawdziwe, bo dokładnie opisuje sens tolerancji: dopuszczalne odchyłki (np. górna i dolna) tworzą przedział akceptacji dla danego wymiaru.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawdziwe?
- "Tolerancja jest opcjonalna…" – w praktyce projektowej tolerancje są konieczne, bo bez nich nie da się jednoznacznie ocenić zgodności wykonania. Często spotyka się tolerancje ogólne lub tolerowanie przez pasowanie, ale to nadal jest określenie dopuszczalnych odchyłek.
- "Zawsze taka sama dla wszystkich części maszyn" – tolerancje dobiera się do funkcji, kosztu wytwarzania, sposobu obróbki i wymagań montażowych. Inne będą dla powierzchni współpracujących, inne dla wymiarów mniej istotnych.
- "Zawsze wyrażana w milimetrach" – tolerancje mogą być podawane jako odchyłki liczbowe, klasy/pola tolerancji lub w innych jednostkach/skalowaniach (np. w praktyce spotyka się także wartości w mikrometrach przy bardzo małych odchyłkach). Istotne jest to, że tolerancja definiuje zakres dopuszczalnych wymiarów, a nie jedną, stałą jednostkę zapisu.
Wskazówka egzaminacyjna: uważaj na słowa "zawsze", "nigdy", "dla wszystkich" – w temacie tolerancji i pasowań takie uogólnienia zwykle prowadzą do błędnych wniosków, bo tolerancje dobiera się zależnie od zastosowania elementu.
