Pytanie dotyczy rozpoznania, jaki rodzaj pomiaru można wykonać przyrządem pokazanym na rysunku. W geodezji w praktyce terenowej często wyznacza się wysokość instrumentu (HI), czyli wielkość liniową potrzebną do poprawnego prowadzenia obliczeń i zapisu obserwacji. Jest to informacja o usytuowaniu instrumentu na stanowisku (jego oś/znak odniesienia) względem punktu odniesienia.
Dlaczego poprawna jest "wysokości instrumentu"?
Wysokość instrumentu jest pomiarem liniowym wykonywanym podczas przygotowania stanowiska. Taki pomiar realizuje się przyrządem przeznaczonym do odmierzania długości/odległości na małych zakresach stanowiskowych, aby uzyskać wartość HI potrzebną w notatkach terenowych.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- Odległości skośnej – taki pomiar jest typowy dla dalmierzy (np. wbudowanych w tachimetry) lub metod dalmierczych. Nie każdy przyrząd używany na stanowisku służy do wyznaczania odległości skośnych w terenie.
- Kąta poziomego – wymaga instrumentu kątowego z podziałką/enkoderem i mechanizmem odczytu. Przyrządy do odmierzania długości nie dostarczają informacji o kącie w płaszczyźnie poziomej.
- Kąta pionowego – analogicznie, potrzebny jest układ do pomiaru kąta w pionie (koło pionowe/enkoder). Przyrządy do pomiarów liniowych nie realizują pomiaru kątowego.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawiają się kąty (poziomy/pionowy) i wielkości liniowe (wysokość/odległość), najpierw ustal, czy rysunek przedstawia instrument kątowy (teodolit/tachimetr) czy przyrząd do odmierzania długości na stanowisku. To szybko zawęża wybór do właściwego typu pomiaru.
