KWALIFIKACJA SPO5 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 12.
Zakładanie koszuli nocnej podopiecznej z niedowładem lewostronnym opiekunka powinna rozpocząć od
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy zakładaniu koszuli osobie z niedowładem lewostronnym najpierw ubiera się stronę osłabioną, czyli lewą kończynę górną.
Ułatwia to przełożenie rękawa bez nadmiernego unoszenia i ciągnięcia oraz zmniejsza ból i ryzyko urazu. Następnie układa się odzież na tułowiu i zdrowej stronie.

Pełne wyjaśnienie:

W opiece nad osobą z niedowładem połowiczym obowiązuje praktyczna zasada: podczas ubierania zaczyna się od strony osłabionej, a podczas rozbierania – od strony sprawniejszej. Dzięki temu minimalizuje się konieczność forsowania kończyny, która ma mniejszy zakres ruchu, gorszą koordynację i może szybciej reagować bólem.

Dlatego przy niedowładzie lewostronnym poprawne jest rozpoczęcie zakładania koszuli od kończyny górnej lewej. Najpierw wsuwanie ręki w rękaw pozwala spokojnie poprowadzić materiał, nie unosząc wysoko barku i nie wykonując gwałtownych pociągnięć. Dopiero później dopasowuje się koszulę na tułowiu oraz zakłada ją na stronę sprawniejszą, gdzie ruch jest łatwiejszy do wykonania i można liczyć na większą współpracę podopiecznej.

Odpowiedź "kończyny górnej prawej" jest błędna, bo zaczęcie od strony sprawnej utrudnia później ubranie strony osłabionej: materiał jest już częściowo naciągnięty, a manipulacje przy słabszej ręce stają się trudniejsze i mniej bezpieczne. Opcje zaczynające od "głowy" także są nieprawidłowe jako reguła postępowania w tym pytaniu, ponieważ kluczowym elementem jest kolejność wynikająca z niedowładu (strona osłabiona najpierw), a nie ogólna intuicja "najpierw przez głowę".

W praktyce warto pamiętać o dodatkowych zasadach: informować podopieczną o kolejnych krokach, dbać o intymność, nie ciągnąć za porażoną kończynę, stabilizować obręcz barkową oraz pracować ergonomicznie (ustawić łóżko na właściwej wysokości, unikać pochylania tułowia).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw ubiera się stronę osłabioną (niedowładną). Ułatwia to przełożenie rękawa i ułożenie odzieży bez szarpania oraz zmniejsza ryzyko bólu i urazu, zwłaszcza w okolicy barku. Stronę sprawniejszą zakłada się na końcu, bo łatwiej nią manewrować.
Lewa ręka ma ograniczony ruch i gorszą kontrolę, więc włożenie jej do rękawa jest najtrudniejsze. Gdy zrobisz to na początku, masz więcej miejsca i swobody, a materiał nie jest jeszcze napięty. To zwiększa komfort podopiecznej i poprawia bezpieczeństwo wykonywanej czynności.
Przy rozbieraniu zwykle postępuje się odwrotnie niż przy ubieraniu: zaczyna się od strony sprawniejszej, a kończy na osłabionej. Dzięki temu nie trzeba "wyciągać" niedowładnej kończyny z ciasnego rękawa, gdy odzież jest już zablokowana na drugiej stronie.
Najczęstsze błędy to: zaczynanie od strony sprawnej, ciągnięcie za niedowładną rękę, zbyt wysokie unoszenie barku, pośpiech i brak komunikacji z podopiecznym. Skutkiem mogą być ból, uraz barku, lęk oraz mniejsza współpraca przy kolejnych czynnościach.
Rękaw należy podawać "materiałem do ręki", a nie ciągnąć rękę przez rękaw. Stabilizuj bark, prowadź ruch powoli i w granicach komfortu, a jeśli pojawia się ból lub opór, przerwij i zmień technikę. Pomaga też luźniejsza odzież i gładki materiał.
Zawsze, gdy to możliwe: np. podanie sprawnej ręki, lekkie uniesienie miednicy, odwrócenie głowy czy przytrzymanie materiału. Nawet drobna aktywność wspiera samodzielność i rehabilitację. Polecenia powinny być krótkie, jasne i dostosowane do możliwości podopiecznej.
To ogólna i najczęściej stosowana zasada ubierania, ale w praktyce trzeba uwzględnić ból, zakres ruchu, spastyczność, opatrunki i stan skóry. Jeśli są przeciwwskazania (np. silny ból barku), dobiera się technikę indywidualnie, zachowując bezpieczeństwo i komfort.
Najłatwiejsze są ubrania luźniejsze, z szerokimi rękawami i miękkiego, śliskiego materiału. Pomagają też zapięcia z przodu (guziki/zamek) i unikanie ciasnych mankietów. Taka odzież skraca czas czynności, zmniejsza tarcie o skórę i ogranicza ryzyko urazu.
Nie unoś barku na siłę i nie ciągnij za ramię. Stabilizuj łopatkę i ramię, prowadź kończynę w bezpiecznym zakresie oraz kontroluj reakcję bólową. W razie spastyczności działaj wolno i stopniowo. Bezpieczeństwo barku jest kluczowe, bo łatwo o przeciążenie i podwichnięcie.
Naucz się dwóch reguł: ubieranie zaczyna się od strony osłabionej, rozbieranie od strony sprawniejszej. Ćwicz rozpoznawanie, która strona jest niedowładna (lewostronny/prawostronny) i jak to wpływa na kolejność. Pomaga też przeanalizowanie kilku przykładów sytuacyjnych z ADL.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 63% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Następnie układa się odzież na tułowiu i zdrowej stronie."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu opieki długoterminowej oraz pielęgnacji pacjenta niesamodzielnego (rozdziały: ubieranie, czynności dnia codziennego)
  • Materiały dydaktyczne szkół policealnych dla kwalifikacji dotyczących usług opiekuńczych (techniki opiekuńcze, asekuracja)
  • Filmy instruktażowe placówek medycznych/rehabilitacyjnych pokazujące ubieranie osoby z hemiparezą (zwracać uwagę na zasady bezpieczeństwa barku)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego