KWALIFIKACJA MED13 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 15.
Zamieszczone objawy wskazują na zespół

Zaburzenia pamięci bieżącej, konfabulacje, trudności z ustaleniem chronologii wydarzeń, upośledzenie myślenia abstrakcyjnego, zaburzenia czucia i kontroli ruchów.

A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zaburzenia pamięci bieżącej z konfabulacjami oraz trudności w odtwarzaniu kolejności zdarzeń są typowe dla zespołu Korsakowa (amnestycznego). Pozostałe opcje dotyczą głównie zaburzeń neurorozwojowych lub tików, a nie obrazu ciężkich deficytów pamięci z konfabulacjami i dezorientacją w chronologii.

Pełne wyjaśnienie:

Opis objawów wskazuje na zespół Korsakowa, czyli zespół amnestyczny, w którym dominują:

  • zaburzenia pamięci bieżącej (szczególnie trudności w zapamiętywaniu nowych informacji – tzw. amnezja następcza),
  • konfabulacje – "wypełnianie luk" pamięciowych pozornie logicznymi, ale nieprawdziwymi treściami,
  • problemy z ustaleniem chronologii wydarzeń (dezorganizacja wspomnień, trudność w umiejscowieniu zdarzeń w czasie),
  • mogą współwystępować inne deficyty poznawcze (np. trudności w myśleniu abstrakcyjnym) oraz objawy neurologiczne (zaburzenia czucia, koordynacji i kontroli ruchów).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Zespół Tourette’a wiąże się przede wszystkim z tikami ruchowymi i wokalnymi. Nie jest typowo definiowany przez amnezję następczą i konfabulacje.
  • Zespół Aspergera (historycznie opisywany w spektrum autyzmu) dotyczy głównie trudności w komunikacji społecznej i wzorców zachowań, a nie nagłego/wyraźnego zespołu amnestycznego z konfabulacjami.
  • Zespół Downa to trisomia 21 i zaburzenie rozwojowe obecne od urodzenia. Może wiązać się z niepełnosprawnością intelektualną, ale nie opisuje charakterystycznego zestawu: amnezja bieżąca + konfabulacje + dezorientacja w chronologii.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w opisie dominują "pamięć bieżąca", "konfabulacje" i "luki w pamięci", najpierw rozważ zespoły amnestyczne. Jednostki neurorozwojowe (autyzm/Down) zwykle mają inny profil objawów, obecny od wczesnego okresu życia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zespół Korsakowa to zespół amnestyczny, w którym dominują ciężkie zaburzenia zapamiętywania nowych informacji i luki pamięciowe. Często bywa związany z niedoborem tiaminy (wit. B1), np. w przebiegu przewlekłego nadużywania alkoholu. W praktyce wymaga wsparcia funkcjonowania i stałej struktury dnia.
Najczęściej powtarzane w zadaniach są: zaburzenia pamięci bieżącej (amnezja następcza), konfabulacje oraz trudność w odtwarzaniu chronologii zdarzeń. Często pojawiają się też ogólne deficyty poznawcze i objawy neurologiczne. Jeśli widzisz "konfabulacje", to bardzo silna wskazówka diagnostyczna.
Konfabulacje to pozornie logiczne, ale nieprawdziwe "uzupełnianie" braków pamięci. W zespole Korsakowa wynikają z deficytu pamięci i problemów z kontrolą poznawczą, a nie z celowego kłamstwa. Na egzaminie odróżniają zespół amnestyczny od wielu innych zaburzeń, gdzie konfabulacje nie są objawem wiodącym.
Zespół Tourette’a kojarzy się z tikami (ruchowymi i wokalnymi), często od dzieciństwa, a nie z ciężką amnezją i konfabulacjami. Zespół Korsakowa to przede wszystkim zaburzenie pamięci i dezorganizacja wspomnień. Jeśli w opisie brak tików, a są "konfabulacje" i "pamięć bieżąca", wybór Tourette’a jest zwykle błędem skojarzeniowym.
Spektrum autyzmu dotyczy głównie komunikacji społecznej, rozumienia norm społecznych i wzorców zachowań, zwykle od wczesnych lat życia. Zespół Korsakowa to nabyty zespół amnestyczny z wyraźnymi lukami pamięci, problemem uczenia się nowych informacji i konfabulacjami. Profil objawów jest więc zasadniczo inny.
Zespół Downa jest zaburzeniem genetycznym i rozwojowym, obecnym od urodzenia. Może wiązać się z trudnościami poznawczymi, ale nie opisuje typowego obrazu "amnezja bieżąca + konfabulacje" charakterystycznego dla zespołu Korsakowa. Na egzaminie Down zwykle pojawia się w kontekście cech rozwojowych, a nie nagłego zespołu amnestycznego.
W praktyce stosuje się strategie kompensacyjne: stały plan dnia, checklisty, notatniki, alarmy w telefonie, etykiety, ograniczanie wielozadaniowości i ćwiczenie rutyn. Kluczowe jest upraszczanie poleceń i powtarzalność. Terapeuta zajęciowy często edukuje też rodzinę/opiekunów, jak wspierać pacjenta bez wyręczania go w każdej czynności.
Najczęstsze pomyłki to wybór zaburzeń neurorozwojowych (np. Down, Asperger) tylko dlatego, że "dotyczą mózgu", oraz pomijanie słowa "konfabulacje". Uczniowie czasem traktują konfabulacje jako objaw psychotyczny, a nie skutek luk pamięci. Warto czytać opis całościowo: pamięć + chronologia + konfabulacje.
Zaburzenia myślenia abstrakcyjnego mogą współwystępować w wielu uszkodzeniach mózgu i zaburzeniach poznawczych. W pytaniach egzaminacyjnych pełnią zwykle rolę "wzmacniacza" obrazu deficytów poznawczych, ale samodzielnie nie rozstrzygają rozpoznania. Rozstrzygające bywają objawy bardziej swoiste, np. konfabulacje i amnezja następcza.
Ucz się "pakietami objawów": dla każdego zespołu zapamiętaj 3–5 najbardziej charakterystycznych cech i jedno typowe skojarzenie kliniczne. Trenuj rozróżnianie: nabyte zaburzenia pamięci vs zaburzenia rozwojowe. Na egzaminie czytaj opisy objawów i szukaj słów-kluczy (np. konfabulacje, amnezja bieżąca, chronologia).
info

Statystycznie 50% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Zaburzenia pamięci bieżącej z konfabulacjami oraz trudności w odtwarzaniu kolejności zdarzeń są typowe dla zespołu Korsakowa (amnestycznego)."

Źródła:

  • MSD Manuals (wersja dla pacjentów): "Zespół Wernickego-Korsakowa" – opis objawów, https://www.msdmanuals.com/pl/domy/choroby-m%C3%B3zgu-rdzenia-kr%C4%99gowego-i-nerw%C3%B3w/zaburzenia-m%C3%B3zgu-zwi%C4%85zane-z-alkoholem/zesp%C3%B3%C5%82-wernickego-korsakowa - dostęp 2026-02-18
  • NHS: "Korsakoff's syndrome" – charakterystyka (memory problems, confabulation), https://www.nhs.uk/conditions/korsakoffs-syndrome/ - accessed 2026-02-18
  • National Institute on Alcohol Abuse and Alcoholism (NIAAA): "Wernicke-Korsakoff Syndrome" – opis kliniczny, https://www.niaaa.nih.gov/publications/brochures-and-fact-sheets/wernicke-korsakoff-syndrome - accessed 2026-02-18

Materiały:

  • Podręczniki neuropsychologii klinicznej (rozdziały o zaburzeniach pamięci i konfabulacjach)
  • Materiały edukacyjne o zespołach amnestycznych i następstwach niedoboru tiaminy
  • Karty pracy i narzędzia do treningu funkcji poznawczych stosowane w terapii zajęciowej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego