KWALIFIKACJA OGR3 - TEST WIEDZY NR 9

PYTANIE NR 29.
Zauważyłeś, że na niektórych roślinach w parku, którym zarządzasz, pojawiają się szkodniki. Jaki jest pierwszy krok, który powinieneś podjąć zgodnie z zasadami integrowanej ochrony roślin?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pierwszym krokiem w integrowanej ochronie roślin jest diagnoza:
należy rozpoznać szkodnika i ocenić nasilenie występowania. Dopiero na tej podstawie dobiera się adekwatne metody (preferencyjnie niechemiczne) i ocenia, czy interwencja jest w ogóle konieczna.

Pełne wyjaśnienie:

W integrowanej ochronie roślin (IPM) decyzje podejmuje się na podstawie rozpoznania i oceny ryzyka, a nie "z rozpędu". Dlatego poprawne jest działanie: zidentyfikować szkodnika i ocenić poziom infestacji. Taki krok obejmuje lustrację roślin, rozpoznanie objawów, sprawdzenie, czy sprawcą jest rzeczywiście szkodnik (a nie np. choroba lub stres abiotyczny), oraz ocenę skali problemu.

Dlaczego to ważne? Ponieważ bez identyfikacji łatwo zastosować metodę nieskuteczną (np. środek działający na inną grupę szkodników) albo wykonać zabieg niepotrzebny. Ocena nasilenia pozwala też stwierdzić, czy sytuacja wymaga reakcji natychmiast, czy wystarczy dalszy monitoring i działania profilaktyczne. W praktyce ogrodnika przekłada się to na oszczędność czasu i kosztów oraz mniejsze ryzyko szkód dla organizmów pożytecznych.

Odpowiedź "Natychmiast stosujesz pestycydy." jest błędna, bo pomija etap diagnozy i może prowadzić do nieuzasadnionego zabiegu chemicznego. W IPM chemia jest zwykle jedną z opcji, stosowaną dopiero po rozpoznaniu i rozważeniu rozwiązań alternatywnych.

Odpowiedź "Wycinasz zainfekowane rośliny." również nie jest pierwszym krokiem: usuwanie roślin lub ich części może być metodą mechaniczną/sanitarną, ale sensownie wykonuje się je dopiero po potwierdzeniu, co jest przyczyną i jak duża jest skala wystąpienia (żeby nie usuwać materiału bez potrzeby lub nie rozsiać szkodnika).

Odpowiedź "Ignorujesz problem, licząc, że szkodniki znikną same." jest nieprawidłowa, bo brak reakcji diagnostycznej zwiększa ryzyko rozwoju populacji szkodnika i strat. IPM nie oznacza bierności, tylko świadome decyzje oparte na obserwacji: czasem końcową decyzją może być brak zabiegu, ale dopiero po ocenie sytuacji.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy "pierwszego kroku" w IPM, najczęściej chodzi o monitoring/identyfikację/ocenę nasilenia, a nie o konkretną metodę zwalczania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Integrowana ochrona roślin (IPM) to podejście, w którym łączy się różne metody ograniczania szkodników, zaczynając od profilaktyki i monitoringu. Zabiegi chemiczne nie są "pierwszym wyborem", tylko jedną z opcji, zwykle stosowaną dopiero po rozpoznaniu sprawcy i ocenie skali zagrożenia.
Pierwszym działaniem powinno być rozpoznanie, jaki to szkodnik, i ocena jak silne jest zasiedlenie. W praktyce oznacza to lustrację roślin, sprawdzenie objawów i zliczenie/ocenę liczby osobników. Dopiero potem wybiera się metodę zwalczania.
Bez identyfikacji można użyć metody nieskutecznej lub niepotrzebnej. Różne szkodniki wymagają różnych działań (np. metody mechaniczne, biologiczne, selektywne środki). Identyfikacja i ocena nasilenia pozwalają też zdecydować, czy interwencja jest konieczna, czy wystarczy monitoring.
Stosuje się lustrację: ogląda się określoną liczbę roślin lub pędów, notuje objawy i liczbę szkodników (albo stopień uszkodzeń). Ważna jest powtarzalność: te same miejsca i podobne terminy obserwacji. Wynik pomaga ocenić, czy problem narasta i czy potrzebne są dalsze działania.
Nie. IPM zakłada dobór metody adekwatnej do sytuacji i możliwie ograniczanie chemii. Czasem wystarczy profilaktyka, zabiegi pielęgnacyjne, usuwanie porażonych części, wsparcie organizmów pożytecznych lub poprawa warunków uprawy. Pestycydy mogą być potrzebne, ale nie są automatycznym pierwszym krokiem.
Najczęściej wybierane błędy to "odruchowy oprysk" bez diagnozy oraz mylenie pierwszego kroku z metodą zwalczania (np. wycinanie roślin). Uczniowie pomijają też ocenę skali wystąpienia, przez co nie odróżniają monitoringu od interwencji. Warto zapamiętać kolejność: obserwacja → rozpoznanie → ocena → decyzja.
Po rozpoznaniu można rozważyć metody mechaniczne (zbieranie, spłukiwanie, pułapki), zabiegi sanitarne (usuwanie porażonych części), metody biologiczne (wspieranie lub introdukcja wrogów naturalnych) oraz działania agrotechniczne (nawożenie, podlewanie, cięcie) poprawiające kondycję roślin.
Usuwanie całych roślin rozważa się zwykle wtedy, gdy porażenie jest bardzo silne, roślina nie rokuje, stanowi źródło dalszego rozprzestrzeniania lub gdy wymagają tego zasady sanitarne na danym terenie. To decyzja podejmowana po ocenie sytuacji, a nie standardowy "pierwszy krok" w IPM.
Warto szukać sprawcy: obecności owadów/larw, śladów żerowania, lepkiej spadzi, min, pajęczynek. Choroby częściej dają plamy, naloty lub zgnilizny, a stres abiotyczny bywa bardziej równomierny (np. przesuszenie, zasolenie). Jeśli nie ma pewności, kluczowa jest identyfikacja przed działaniem.
Pomaga prosta sekwencja: O-I-O-D (Obserwuj – Identyfikuj – Oceń – Działaj). Na testach zwracaj uwagę na słowa "pierwszy krok", "zanim zastosujesz", "zgodnie z IPM". Zwykle poprawna odpowiedź dotyczy monitoringu i diagnozy, a nie natychmiastowego zabiegu.
info

Statystycznie 65% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Pierwszym krokiem w integrowanej ochronie roślin jest diagnoza:należy rozpoznać szkodnika i ocenić nasilenie występowania."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z integrowanej ochrony roślin dla szkół rolniczych/ogrodniczych
  • Materiały szkoleniowe z rozpoznawania najważniejszych szkodników roślin ozdobnych i parkowych (atlasy, klucze)
  • Notatki z zajęć praktycznych: lustracja, monitoring, prowadzenie kart obserwacji

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego