Kodeks rękopiśmienny to forma książki (z kartami połączonymi w blok), która została napisana ręcznie, czyli jest rękopisem. W praktyce oznacza to, że tekst nie powstał w procesie drukowania (offset, druk cyfrowy czy druk ruchomą czcionką), tylko został zapisany przez skrybę/autorów narzędziami piśmienniczymi.
Dlaczego poprawna jest odpowiedź:
• Ręcznie pisane – to cecha definicyjna rękopisu.
• Iluminacje – w wielu historycznych kodeksach spotyka się zdobienia, inicjały i miniatury, czyli dekoracje wykonywane ręcznie (to częsty wyróżnik rękopisów, zwłaszcza zabytkowych).
• Oprawa skórzana – tradycyjne oprawy, w tym skórzane, są powszechne w dawnych kodeksach, choć sama skóra nie jest wyłącznym kryterium (ważniejsze jest ręczne wytworzenie tekstu).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne:
- "Druk offsetowy, oprawa miękka, zawierają ilustracje." Offset to technika druku, więc taki obiekt nie jest rękopisem. Ilustracje mogą występować w drukach, ale nie przesądzają o rękopisie.
- "Druk cyfrowy, oprawa twarda, zawierają fotografie." Druk cyfrowy również oznacza wytworzenie drukowane. Fotografie są typowe dla publikacji nowoczesnych, a nie dla kodeksów rękopiśmiennych (w sensie historycznym i terminologicznym).
- "Druk ruchomą czcionką, oprawa skórzana, zawierają drzeworyty." Druk ruchomą czcionką dotyczy druków (w tym starych druków), a drzeworyty są techniką grafiki stosowaną w drukach. Skórzana oprawa może mylić, ale nie zmienia faktu, że jest to opis druku, nie rękopisu.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw rozstrzygnij, czy obiekt jest rękopisem czy drukiem. Dopiero potem oceniaj dodatki (zdobienia, oprawa). Jedna "pasująca" cecha (np. skóra) nie wystarcza, jeśli technologia wytworzenia wskazuje druk.
