KWALIFIKACJA GIW2 - TEST WIEDZY NR 4

PYTANIE NR 24.
Zidentyfikuj, które z poniższych działań są charakterystyczne dla likwidacji wyrobisk górniczych przez zawał częściowy.
AkcjaCzy jest charakterystyczna?
1. Wypełnienie wyrobiska materiałem skalnym.A. Tak
2. Pozostawienie części wyrobiska pustego.B. Nie
3. Wypełnienie części wyrobiska materiałem skalnym.C. Tak
4. Pozostawienie całego wyrobiska pustego.D. Nie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zawał częściowy oznacza likwidację, w której część wyrobiska zostaje wypełniona materiałem skalnym, a część pozostaje pusta. Dlatego poprawny zestaw musi łączyć działanie "wypełnienie części wyrobiska" z działaniem "pozostawienie części wyrobiska pustego", a nie pełne wypełnienie ani całkowitą pustkę.

Pełne wyjaśnienie:

Likwidacja wyrobisk górniczych polega na ich zamknięciu i zabezpieczeniu po zakończeniu eksploatacji. Jedną z metod jest zawał częściowy, który stanowi rozwiązanie pośrednie pomiędzy zawałem całkowitym a pozostawieniem wyrobiska całkowicie pustego.

W zawałach kluczowa jest definicja "częściowy": nie chodzi o to, że wsypuje się "trochę" materiału, tylko o to, że wypełnia się tylko część przestrzeni wyrobiska, a pozostała część pozostaje pusta. Z tego powodu poprawny wybór musi zawierać jednocześnie dwa elementy: wypełnienie fragmentu oraz pozostawienie fragmentu pustego.

Odpowiedź "Akcje 3 i 2" jest poprawna, ponieważ łączy:

  • "Wypełnienie części wyrobiska materiałem skalnym" – czyli kontrolowane zasypanie wybranego odcinka rumowiskiem/urobkiem.
  • "Pozostawienie części wyrobiska pustego" – czyli utrzymanie odcinka pustki tam, gdzie jest to bezpieczne lub uzasadnione (np. funkcjonalnie).

Pozostałe zestawy są nieprawidłowe, bo opisują inne sytuacje:

  • "Akcje 1 i 2" sugerują pełne wypełnienie całego wyrobiska (cecha zawału całkowitego), a jednocześnie pozostawienie części pustej – to logicznie niespójne względem definicji akcji.
  • "Akcje 2 i 4" oznaczają pozostawienie pustki (części lub całości) bez elementu wypełnienia, więc nie opisują metody zawałowej.
  • "Akcje 1 i 4" łączą pełne wypełnienie i całkowitą pustkę – działania wzajemnie się wykluczają.

W praktyce zawał częściowy bywa wybierany, gdy pełna likwidacja jest nieopłacalna lub technicznie trudna, ale całkowite pozostawienie pustki zwiększa ryzyko zagrożeń. Decyzję podejmuje się, analizując warunki geologiczne, zagrożenia, koszty oraz planowane wykorzystanie wyrobiska.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zawał częściowy to metoda likwidacji wyrobiska, w której wypełnia się materiałem skalnym tylko część jego przestrzeni, a pozostała część pozostaje pusta. Jest to rozwiązanie pośrednie między pełnym zasypaniem a pozostawieniem całej pustki.
Różnica dotyczy zakresu wypełnienia. Przy zawałach całkowitych wyrobisko jest wypełnione w całości, a przy zawałach częściowych wypełnia się tylko fragment, pozostawiając fragment pusty. W pytaniach testowych szukaj zawsze pary: "część wypełniona" + "część pusta".
Pozostawienie części pustki może wynikać z uwarunkowań technicznych lub ekonomicznych oraz z funkcji wyrobiska (np. utrzymanie odcinka). Warunkiem jest, aby pozostawiona pustka nie powodowała niedopuszczalnych zagrożeń i była właściwie zabezpieczona zgodnie z przyjętą technologią.
Kluczowe są dwa działania występujące jednocześnie: wypełnienie części wyrobiska materiałem skalnym oraz pozostawienie części wyrobiska pustego. Jeśli odpowiedź opisuje tylko pełne zasypanie albo tylko pustkę, to nie jest zawał częściowy.
Nie. Wypełnienie całego wyrobiska odpowiada definicji zawału całkowitego. Zawał częściowy wymaga, aby zasypany był jedynie fragment, a inny fragment pozostał pusty. W testach to częsty "haczyk" językowy: częściowy = część przestrzeni, nie "mniej materiału".
Oznacza zasypanie odcinka wyrobiska materiałem (np. rumowiskiem lub urobkiem) w celu ograniczenia pustki i poprawy bezpieczeństwa. Zależnie od organizacji kopalni materiał dostarcza się odpowiednimi środkami transportu, a sposób wypełniania dobiera się do warunków górotworu.
Najczęstszy błąd to językowa interpretacja "częściowy" jako "mała ilość materiału", zamiast "część obszaru". Drugi błąd to wybieranie odpowiedzi opisującej tylko zasypanie albo tylko pustkę. Pomaga reguła: zawał częściowy zawsze łączy dwa działania naraz.
Z kontekstu dydaktycznego wynika, że zawał częściowy wybiera się, gdy pełna likwidacja jest nieuzasadniona ekonomicznie lub technicznie, ale pozostawienie całej pustki zwiększa zagrożenia. Dobór metody zależy od warunków geologicznych, ryzyk oraz planów dalszego zagospodarowania.
Puste odcinki pozostają w tych fragmentach, w których utrzymanie pustki jest uzasadnione i możliwe do bezpiecznego kontrolowania. W praktyce takie przestrzenie mogą wymagać zabezpieczeń (np. odpowiedniej obudowy), aby zachować stabilność. Dokładne rozwiązanie zależy od projektu i warunków.
Ucz się porównawczo: zawał całkowity (pełne wypełnienie), zawał częściowy (część wypełniona + część pusta) oraz brak zawału (pustka). Rób własne tabelki cech i ćwicz rozpoznawanie definicji po słowach kluczowych. Zwracaj uwagę na słowo "część" w opisie działań.
info

Około 41% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Zawał częściowy oznacza likwidację, w której część wyrobiska zostaje wypełniona materiałem skalnym, a część pozostaje pusta."

Źródła:

  • Materiał kontekstowy dostarczony w treści zadania: sekcje "PODSTAWA TEORETYCZNA", "SZCZEGÓŁY MERYTORYCZNE", "PRAKTYKA", "CZĘSTE BŁĘDY" (brak metadanych bibliograficznych).

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne i skrypty do kwalifikacji GIW.2 dotyczące likwidacji wyrobisk
  • Podręczniki z zakresu obudowy wyrobisk i geomechaniki górotworu
  • Instrukcje zakładowe (procedury ruchowe) dotyczące likwidacji i zabezpieczania wyrobisk

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego