KWALIFIKACJA ELE10 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 18.
Dla przewodu dolnego źródła ciepła, który na mapie w skali 1:1000 ma długość 2 cm, w pozycji przedmiarowej należy wpisać wartość
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala 1:1000 oznacza, że 1 cm na mapie odpowiada 1000 cm w terenie.
Przy długości 2 cm otrzymujemy 2 × 1000 cm = 2000 cm. Następnie 2000 cm = 20 m, więc do przedmiaru należy wpisać 20 m. Pozostałe wartości wynikają z pomylenia skali lub jednostek.

Pełne wyjaśnienie:

Skala mapy 1:1000 jest skalą liczbową i oznacza proporcję: 1 jednostka długości na mapie odpowiada 1000 takich samych jednostek w terenie. Najwygodniej liczyć w tych samych jednostkach na obu stronach proporcji, a dopiero na końcu wykonać zamianę na metry.

Na mapie zmierzono 2 cm. Zatem w terenie jest to:

  • 1 cm na mapie → 1000 cm w terenie
  • 2 cm na mapie → 2 × 1000 cm = 2000 cm w terenie

Następnie zamieniamy centymetry na metry: 100 cm = 1 m, więc 2000 cm = 20 m. Taka wartość powinna trafić do pozycji przedmiarowej jako długość przewodu dolnego źródła ciepła.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • "2 m" to typowy skutek pominięcia skali i potraktowania odczytu z mapy jak wartości rzeczywistej albo niepoprawnego przeliczenia cm na m bez uwzględnienia, że skala powiększa odległość.
  • "0,2 m" najczęściej wynika z błędu jednostek (np. uznania, że 2 cm to 0,2 m i na tym zakończenia obliczeń) oraz całkowitego pominięcia skali 1:1000.
  • "200 m" pojawia się, gdy ktoś błędnie założy, że 1 cm na mapie odpowiada 100 m w terenie (co odpowiadałoby skali 1:10 000) albo wykona dodatkowe, nieuzasadnione przeliczenie rzędu wielkości.

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu zawsze zrób szybkie sprawdzenie sensu wyniku. W skali 1:1000 centymetry na mapie zwykle dają dziesiątki metrów w terenie, więc wynik 20 m jest logiczny, a ułamki metra lub setki metrów powinny wzbudzić czujność.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skala 1:1000 oznacza, że 1 jednostka na mapie odpowiada 1000 takich samych jednostek w terenie. Czyli 1 cm na mapie to 1000 cm w rzeczywistości, a po zamianie jednostek: 1000 cm = 10 m.
Najpierw licz w centymetrach: 2 cm × 1000 = 2000 cm w terenie. Potem zamień na metry: 2000 cm ÷ 100 = 20 m. Taki dwustopniowy sposób zmniejsza ryzyko pomyłki w jednostkach.
Bo 1 cm na mapie to 1000 cm w terenie. A 1000 cm po zamianie daje 10 m (ponieważ 100 cm = 1 m). Wynik 1 m byłby prawdziwy przy skali 1:100, nie przy 1:1000.
Najczęściej: odwrócenie proporcji (dzielenie zamiast mnożenia), pomijanie skali i traktowanie odczytu jako rzeczywistego, oraz błędy jednostek (np. zapomnienie, że 1 m = 100 cm). Pomaga zapis kroków i kontrola rzędu wielkości.
Zrób oszacowanie: w skali 1:1000 każdy 1 cm to 10 m, więc kilka centymetrów powinno dać zwykle kilkadziesiąt metrów. Jeśli wychodzi ułamek metra lub setki metrów, prawdopodobnie pomylono skalę albo jednostki.
Przedmiar robót to zestawienie ilości prac i materiałów (np. długości rur/przewodów) potrzebnych do wykonania instalacji. Długości z dokumentacji i map służą do obliczeń kosztorysowych, zamówień materiału i planowania wykonania robót.
Z planu sytuacyjnego w skali 1:1000 korzysta się m.in. przy wyznaczaniu tras przewodów, lokalizacji elementów instalacji na działce oraz przy wstępnym określaniu długości kolektorów lub odcinków połączeniowych. To ułatwia dobór materiału i wycenę.
Najbezpieczniej najpierw liczyć w tych samych jednostkach co pomiar z mapy (często w cm): mnożysz przez mianownik skali, a dopiero na końcu zamieniasz na metry. Dzięki temu unikasz mieszania cm i m w jednym kroku.
Tak, ale trzeba być konsekwentnym: w skali 1:1000 1 cm = 10 m, więc 2 cm = 20 m. Mimo to metoda "cm → cm → m" bywa pewniejsza na egzaminie, bo pokazuje pełny tok rozumowania.
Ćwicz serię krótkich zadań: różne skale (1:500, 1:1000, 1:2000), różne długości w cm i mm oraz zamiany jednostek. Zawsze zapisuj wzór/proporcję i dopisuj jednostki przy każdym kroku, aby wyłapać błędy.
info

Około 68% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Skala 1:1000 oznacza, że 1 cm na mapie odpowiada 1000 cm w terenie.Przy długości 2 cm otrzymujemy 2 × 1000 cm = 2000 cm. Następnie 2000 cm = 20 m, więc do przedmiaru należy wpisać 20 m."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Skala (mapa)" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_(mapa) (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (PL): "Skala (kartografia)" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_(kartografia) (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z geodezji/rysunku technicznego dotyczące skali map
  • Zadania ćwiczeniowe z przeliczania skali i jednostek (cm–m–km)
  • Instrukcje przygotowania przedmiaru robót i podstawy kosztorysowania w branży instalacyjnej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego