KWALIFIKACJA MOT2 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 10.
Na rysunku przedstawiono
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek wyłącznika termiczno-czasowego, który jest istotnym elementem w elektromechanice
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Na rysunku widać element z gwintowaną obudową oraz legendę: płaskownik bimetaliczny, uzwojenie nagrzewające (grzałka) i zestyk rozwierny. Dodatkowo schemat z zaciskami W i G pokazuje styk sterowany termicznie i podgrzewany czasowo. To typowa budowa wyłącznika termiczno-czasowego sterującego obwodem rozruchowym.

Pełne wyjaśnienie:

Wyłącznik termiczno-czasowy jest elementem elektromechanicznym, który łączy reakcję na temperaturę i ograniczenie czasowe działania. Na rysunku rozpoznajemy go po dwóch kluczowych cechach konstrukcyjnych: bimetalu oraz uzwojeniu nagrzewającym współpracującym ze stykiem (zestykiem) rozwiernym.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź: wyłącznik termiczno-czasowy?
Legenda przekroju wskazuje płaskownik bimetaliczny i grzałkę (uzwojenie nagrzewające). Po włączeniu zapłonu grzałka nagrzewa bimetal, który po pewnym czasie odkształca się i rozłącza (rozwiera) zestyk. Schemat ideowy z zaciskami W i G przedstawia właśnie taki styk sterowany termicznie oraz element grzejny odniesiony do masy. Taka kombinacja (bimetal + grzałka + styk) odpowiada funkcji czasowo-temperaturowego wyłączenia obwodu rozruchowego.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Wyłącznik nagrzewnicy – w typowej praktyce samochodowej jest to element związany z obwodem ogrzewania/klimatyzacji lub wentylatora, a nie z logiką bimetal + grzałka sterującą krótkotrwałym zasilaniem wtrysku rozruchowego. Sam przekrój i schemat wskazują na funkcję czasową i termiczną, a nie na przełącznik układu komfortu.
  • Świeca żarowa – jest elementem grzejnym (rezystancyjnym) i nie pracuje jako przełącznik z zestykiem. Na rysunku wyraźnie występuje styk rozwierny oraz bimetal sterujący stykiem, czego świeca żarowa nie posiada.
  • Czujnik temperatury klimatyzacji – jest elementem pomiarowym (zmienia sygnał/rezystancję/napiecie w zależności od temperatury), a nie elementem wykonawczym rozłączającym obwód mocy poprzez zestyk. Obecność styków oraz grzałki czasowej przeczy temu, że to zwykły czujnik temperatury.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy na rysunku widzisz jednocześnie bimetal i grzałkę oraz symbol styku na schemacie, myśl o elemencie, który przełącza (wyłącza/załącza) obwód po czasie zależnym od temperatury, a nie o czujniku czy samej grzałce.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To element elektromechaniczny, który steruje obwodem zależnie od temperatury i upływu czasu. Zwykle ogranicza czas działania układu rozruchowego (np. wzbogacenia mieszanki), wykorzystując bimetal i grzałkę, które po nagrzaniu rozłączają styk.
Bimetal to połączone metale o różnych rozszerzalnościach cieplnych. Gdy element się nagrzewa (od silnika i/lub grzałki), bimetal wygina się i mechanicznie przestawia styk. Dzięki temu układ może samoczynnie rozłączyć obwód po czasie zależnym od temperatury.
Grzałka pełni funkcję "zegara": po podaniu zasilania nagrzewa bimetal niezależnie od tego, czy silnik szybko się dogrzewa. To pozwala ograniczyć czas działania obwodu rozruchowego i zapobiegać zbyt długiemu wzbogacaniu mieszanki, które pogarsza pracę silnika.
Najczęściej podczas rozruchu zimnego silnika. Wyłącznik dopuszcza zasilanie wtryskiwacza tylko przez krótki czas i tylko przy odpowiednio niskiej temperaturze. Gdy bimetal się nagrzeje (od silnika lub grzałki), styk rozwiera się i obwód zostaje odłączony.
Wyłącznik ma elementy wykonawcze: zestyk (styk przełączający) i często grzałkę oraz bimetal. Czujnik temperatury zwykle nie ma styków przełączających w schemacie, tylko element pomiarowy. Na schemacie wyłącznika widać symbol styku oraz połączenia do masy.
Z zewnątrz oba elementy mogą być wkręcane i metalowe, ale funkcjonalnie są inne. Świeca żarowa jest elementem grzejnym i nie posiada styku rozwiernego sterowanego bimetalem. Jeśli na schemacie jest styk przełączający, to nie jest to sama świeca żarowa.
Typowe objawy to trudny rozruch na zimno (gdy wyłącznik nie podaje zasilania) albo nadmierne wzbogacenie po rozruchu (gdy styk nie rozłącza w czasie). Może to powodować nierówną pracę, zalewanie silnika i zwiększone zużycie paliwa w początkowej fazie pracy.
W praktyce sprawdza się ciągłość styków oraz oporność obwodu grzałki zgodnie z dokumentacją serwisową danego pojazdu. Kluczowe jest też sprawdzenie, czy po podaniu zasilania styk zmienia stan po czasie oraz czy reakcja zależy od temperatury (na zimno dłużej, na ciepło krócej).
Najczęściej w miejscu dobrze sprzężonym termicznie z silnikiem, np. w bloku lub w okolicy układu chłodzenia/kolektora, aby reagował na temperaturę jednostki napędowej. Ma zwykle gwintowaną obudowę do wkręcania oraz złącze wtykowe do instalacji elektrycznej.
Najczęstsze jest mylenie elementu wykonawczego z czujnikiem (brak analizy symbolu styku na schemacie) oraz utożsamianie każdej grzałki z nagrzewnicą lub świecą żarową. Pomaga sprawdzenie, czy na rysunku występuje bimetal i zestyk, czyli elementy przełączające.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 45% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Na rysunku widać element z gwintowaną obudową oraz legendę: płaskownik bimetaliczny, uzwojenie nagrzewające (grzałka) i zestyk rozwierny."

Źródła:

  • Wikipedia: Thermo-time switch — https://en.wikipedia.org/wiki/Thermo-time_switch (dostęp: 18.02.2026)
  • Wikipedia: K-Jetronic — https://en.wikipedia.org/wiki/K-Jetronic (dostęp: 18.02.2026)

Materiały:

  • Podręczniki z elektrotechniki i elektroniki samochodowej (działy: rozruch, układy wtryskowe)
  • Materiały szkoleniowe dot. układów wtrysku mechanicznego/elektromechanicznego i rozruchu na zimno
  • Instrukcje serwisowe opisujące elementy sterowania wtryskiwaczem rozruchowym (część: thermo-time switch)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego