Zestaw objawów: nagłe zaburzenia mowy, asymetria twarzy (opadnięty kącik ust po jednej stronie) oraz trudności w zachowaniu równowagi to klasyczne sygnały alarmowe sugerujące udar mózgu. Są to tzw. objawy ogniskowe, czyli wskazujące na zaburzenie pracy konkretnej części mózgu. Dodatkowo pojawiający się nagle, silny ból głowy może towarzyszyć części udarów (szczególnie gdy ból jest nietypowy dla danej osoby).
W praktyce opieki środowiskowej kluczowe jest, że przy podejrzeniu udaru liczy się czas: należy szybko wezwać pomoc i możliwie precyzyjnie określić, kiedy objawy się zaczęły. Podopiecznego trzeba obserwować (świadomość, oddech), zapewnić bezpieczeństwo i nie podawać jedzenia ani picia, jeśli występują zaburzenia mowy lub podejrzenie problemów z połykaniem.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "o hiperglikemii" – podwyższony poziom glukozy może powodować m.in. wzmożone pragnienie, wielomocz, osłabienie; nie jest jednak typową przyczyną nagłej asymetrii twarzy i zaburzeń mowy. (Uwaga: niskie stężenie glukozy może naśladować objawy neurologiczne, ale w pytaniu wskazano hiperglikemię).
- "o hipokaliemii" – niedobór potasu częściej daje skurcze mięśni, osłabienie, zaburzenia rytmu serca. Nie tłumaczy charakterystycznej, jednostronnej asymetrii twarzy i nagłych zaburzeń mowy.
- "o zawale serca" – zawał zwykle objawia się bólem w klatce piersiowej, dusznością, zimnym potem, nudnościami. Może współistnieć z innymi problemami, ale sam w sobie nie wyjaśnia typowych ogniskowych objawów neurologicznych opisanych w pytaniu.
Na egzaminie warto zapamiętać schemat: jeśli pojawia się nagle problem z twarzą, mową lub równowagą, to traktuj sytuację jako podejrzenie udaru i działaj pilnie.