KWALIFIKACJA INF1 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 17.
Wartość rezystancji jednostkowej, pary symetrycznej lini długiej przedstawionej w postaci schematu zastępczego, zależy między innymi od
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Rezystancja jednostkowa pary (składowa R w modelu linii długiej) wynika głównie z rezystywności materiału oraz pola przekroju żył. Większa średnica oznacza większy przekrój, a więc mniejszą rezystancję na jednostkę długości. Parametry izolacji i pojemność dotyczą innych gałęzi modelu (upływność i C).

Pełne wyjaśnienie:

W modelu linii długiej (parametry rozłożone) para symetryczna jest opisywana m.in. przez elementy: R (rezystancja szeregowa żył na jednostkę długości), L (indukcyjność), C (pojemność między żyłami) oraz G (upływność izolacji, odwrotność rezystancji izolacji).

Odpowiedź "średnicy żył." jest poprawna, ponieważ rezystancja przewodnika zależy od jego geometrii. Dla jednorodnego materiału obowiązuje zależność: rezystancja rośnie wraz z długością i maleje wraz z polem przekroju. Średnica żyły determinuje przekrój poprzeczny (im większa średnica, tym większy przekrój), co bezpośrednio wpływa na wartość rezystancji jednostkowej (np. w Ω/km).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe w kontekście rezystancji jednostkowej żył?

  • "stanu izolacji żył." – pogorszenie izolacji zwiększa prądy upływu między żyłami lub do ziemi. To wpływa na gałąź upływową (parametr G / rezystancja izolacji), a nie na rezystancję metalu przewodnika liczona wzdłuż żyły.
  • "rodzaju izolacji żył." – materiał izolacji (np. jego przenikalność elektryczna) silnie wpływa na pojemność C i straty dielektryczne (część G), ale nie jest głównym czynnikiem wyznaczającym rezystancję szeregowa R samej żyły.
  • "pojemności między żyłami." – pojemność jest osobnym parametrem rozłożonym, kluczowym dla zjawisk zależnych od częstotliwości (np. transmisja sygnałów), lecz nie determinuje rezystancji jednostkowej przewodników. Można mieć tę samą średnicę żył (podobną R), a inną pojemność C wynikającą np. z geometrii i izolacji.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pada "rezystancja jednostkowa żył / R", szukaj odpowiedzi związanych z materiałem przewodnika i przekrojem. Jeśli pada "izolacja" lub "pojemność", to zwykle dotyczy gałęzi poprzecznej (C i G), a nie rezystancji szeregowej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Rezystancja jednostkowa to rezystancja przypadająca na jednostkę długości toru (np. Ω/km) wynikająca z oporu metalicznych żył. W modelu linii długiej odpowiada parametrowi R w gałęzi szeregowej i wpływa na straty mocy oraz tłumienie.
Większa średnica oznacza większe pole przekroju poprzecznego żyły, więc prąd "ma więcej miejsca" do przepływu. To zmniejsza rezystancję na jednostkę długości. Dlatego kable o grubszych żyłach mają mniejszą rezystancję pętli i zwykle mniejsze straty rezystancyjne.
Rezystancja jednostkowa dotyczy metalu przewodnika (żyły) i zależy głównie od rezystywności materiału oraz przekroju. Izolacja wpływa przede wszystkim na parametry poprzeczne: pojemność między żyłami oraz upływność (straty dielektryczne), ale nie jest głównym czynnikiem R wzdłuż żyły.
Parametr C opisuje pojemność rozłożoną między żyłami pary. Zależy od geometrii pary i właściwości dielektryka izolacji. Wpływa na zachowanie sygnałów (zwłaszcza o wyższych częstotliwościach), ale nie jest tym samym co rezystancja jednostkowa żył.
Może wpływać na pomiary wykonywane prądem stałym, jeśli występują duże upływy lub zwarcia, bo wtedy prąd "ucieka" inną drogą. Jednak fizyczna rezystancja metalicznych żył (R na długość) wynika głównie z przekroju i materiału żył; izolacja opisuje raczej upływność (G).
Rezystancję żył (rezystancję pętli) mierzy się jako opór przewodników wzdłuż toru. Rezystancję izolacji mierzy się między żyłami lub żyła–ziemia przy odpowiednim napięciu probierczym, oceniając upływ. To dwa różne pomiary i dwa różne zjawiska elektryczne w kablu.
Poza średnicą (przekrojem) wpływa też materiał żyły (jego rezystywność) oraz temperatura przewodnika, bo rezystywność metali rośnie wraz z temperaturą. W kablach telekomunikacyjnych kluczowe jest więc, czy żyły są miedziane i jaki mają przekrój oraz w jakich warunkach pracują.
Jest problemem, gdy powoduje zbyt duży spadek napięcia, większe straty mocy albo pogarsza parametry transmisji (większe tłumienie). W praktyce może to ograniczać długość toru miedzianego lub stabilność usług zależnych od jakości pętli, dlatego rezystancja pętli jest ważnym parametrem diagnostycznym.
Pojemność opisuje zdolność gromadzenia ładunku w polu elektrycznym (zjawisko zależne od częstotliwości), a rezystancja opisuje straty energii na przepływie prądu w materiale. W modelu linii długiej są to osobne elementy: C w gałęzi poprzecznej, R w gałęzi szeregowej.
Najczęstszy błąd to mieszanie parametrów: przypisywanie izolacji do R zamiast do G/C albo uznawanie, że skoro coś "jest w kablu", to wpływa na rezystancję żył. Pomaga zapamiętać: R i L dotyczą przewodnika wzdłuż toru, a C i G dotyczą sprzężeń i upływów między żyłami.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 47% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Rezystancja jednostkowa pary (składowa R w modelu linii długiej) wynika głównie z rezystywności materiału oraz pola przekroju żył."

Źródła:

  • Wikipedia: Rezystancja elektryczna – zależność od długości i pola przekroju (R = ρ·l/A): https://pl.wikipedia.org/wiki/Rezystancja_elektryczna (dostęp 2026-02-28)
  • Wikipedia: Rezystywność – definicja i związek z rezystancją przewodnika: https://pl.wikipedia.org/wiki/Rezystywno%C5%9B%C4%87 (dostęp 2026-02-28)
  • Wikipedia: Linia długa – parametry rozłożone R, L, C, G (model linii transmisyjnej): https://pl.wikipedia.org/wiki/Linia_d%C5%82uga (dostęp 2026-02-28)

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw elektrotechniki (rezystancja przewodników, rezystywność, przekrój)
  • Materiały dydaktyczne o linii długiej i parametrach rozłożonych R, L, C, G
  • Instrukcje pomiarowe dotyczące torów miedzianych (rezystancja pętli, upływność izolacji, pojemność pary)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego